‘In muziek kan je je uitleven zonder concessies’

interview Franz von Chossy door Tim Sprangers

Franz von Chossy

Pianist Franz von Chossy heeft een nieuwe plaat opgenomen. Zijn pianotrio staat voorlopig in de ijskast en hij is op zoek gegaan naar een rijk orkestgeluid, in een kleine bandbezetting. De muziek roept een scala aan emoties op.

‘Eigenlijk zou ik voor een orkest willen schrijven’ zegt pianist Franz von Chossy, ‘want dan heb ik álle kleuren tot mijn beschikking.’ Hij was op zoek naar een rijk palet aan timbres, zijn nieuwe composities vroegen daarom. Geen triobezetting meer, waarmee hij zijn twee albums onder eigen naam opnam. Na een project met het Metropole Orkest wist Von Chossy het zeker: meer instrumenten, die multifunctioneel kunnen werken.

‘Van tragiek word ik soms heel gelukkig als ik dat in muziek hoor: het is de trieste schoonheid die mij gelukkig kan maken.’

Strijkers, dat sowieso, en een cellist die ook de basfunctie kan overnemen. Op YouTube ontdekte hij zijn Duitse landgenoot Jörg Brinkmann, net als Von Chossy voornamelijk actief in Nederland. Deze cellist (kennen we onder meer van Jeroen van Vliet en Martin Fondse) strijkt net zo vaardig als dat hij begeleidend plukt. Verder een klarinettist, tevens bedreven in elektronica (Alex Simu), creatieve drummer (Yonga Sun) en veelzijdige violist (Jeffrey Bruinsma).

‘Dit is een goed compromis tussen een band in vrij kleine bezetting en een orkestsound met die vele kleuren,’ aldus von Chossy. Het album, dat in mei officieel wordt gepresenteerd (dan pas zijn de cd’s geperst), grossiert inderdaad in fraaie kleuren. Van de pianist, die ook filmmuziek studeerde, is bekend dat hij in beeldende muziek zoekt naar een avontuurlijke mix van stijlen met vaak emotionele uitwerking. Deze plaat is wat dat betreft een hoogtepunt. Je wordt van woedende impro gesleurd naar verdrietige klezmer. ‘Er wordt mij vaak verteld dat ik nogal melancholisch kan klinken.’ Een tripje langs emoties rond zijn nieuwe kwintet.

Verwondering

‘Ik houd van reizen, ben nieuwsgierig naar andere culturen en laat me daardoor inspireren. En daar kies ik mijn muzikanten ook op uit, zij moeten niet alleen in jazz denken. Ik ben niet zo heel direct bezig met die invloeden hoor. Soms heb ik een stukje geschreven en dan denk ik na een tijd, oh dat klinkt als een balkanmelodietje. Tijdens de opnames klonk het fris. In de studio hoor je via de koptelefoon alles heel goed en heel direct. In het begin wist ik soms echt niet of het nou flageoletten van Jeffrey of Jörg waren. De verwondering is groter als je de andere muzikanten niet kent.’

Van de pianist, die ook filmmuziek studeerde, is bekend dat hij in beeldende muziek zoekt naar een avontuurlijke mix van stijlen met vaak emotionele uitwerking.

Woede

‘Ja, zeker, dat zit erin. Soms vind ik vooral in jazz dat die emotie niet genoeg tot uidrukking komt. Als ik naar Radiohead of andere rockbands luister, dan hoor je dat beter terug. Ik houd daarvan, vooral omdat je woede niet zo mag laten zien in het echte leven. Maar in muziek kan je je uitleven zonder concessies, waardoor je zo die donkere kanten van je bewustzijn kan tonen. Zonder daarvoor naar de gevangenis te moeten.’

Verdriet

‘Er wordt mij vaak verteld dat ik vrij melancholisch kan klinken. Dat is toch een beetje de klank waar ik naar streef denk ik, het is waarschijnlijk mijn sound. Van tragiek word ik soms heel gelukkig als ik dat in muziek hoor: het is de trieste schoonheid die mij gelukkig kan maken. Waarom, ik weet het niet. Het verdrietige moet wel heel goed zijn om me te bevallen. Dat heb ik overigens niet alleen met muziek, ook met film.’

‘Belangrijk voor mijn eigen vermaak, en andersom, de entertainment ook, je speelt de muziek voor publiek.’

Trots

‘Het verhaal bij deze cd omhelst een soort suite over hoe de wereld ontstaat, het gaat over de uittreding uit het paradijs. Dan hoor je heel krachtige dingen, zoals lage toms, laag gestreken passages met passende pianoakkoorden. Daar houd ik erg van, van die oude oorspronkelijke beelden. Het kan soms overweldigend zijn ja, en dat is ook echt de bedoeling. Het is waarschijnlijk niet muziek die je opzet in een loungetent of zo. Ja, soms heeft het iets heel machtigs.’

Vermaak

‘Als ik improviseer en het dagen later terugluister, wil ik het soms verder en verder bewerken. Dan moet je eigenlijk niet te diep gaan, voordat je ergens terechtkomt waar niemand je meer verstaat, misschien jijzelf niet eens. Bovendien heeft de oorspronkelijke versie meer versheid en creëer je vrijheid om het fris te houden en te improviseren. Belangrijk voor mijn eigen vermaak, en andersom, de entertainment ook, je speelt de muziek voor publiek. Het is natuurlijk niet zo dat ik bij het componeren nadenk over hoe ik wie ga bereiken. Maar als ik nu hoor dat jij, mijn moeder, of iemand die helemaal niets met muziek te doen heeft, deze muziek leuk vindt, dan ben ik daar erg blij mee.’

© Tim Sprangers, Jazz International Rotterdam 2012

U mag vrijelijk citeren uit dit interview zolang de bron vermeld wordt. (Een link naar www.jazzinternationalrotterdam.nl wordt gewaardeerd). U bent ook welkom om dit artikel in z’n geheel te plaatsen op uw website, maar plaats dan de volgende link en naamsvermelding onderaan het artikel: © Tim Sprangers voor www.jazzinternationalrotterdam.nl.

Share
Translate »